نقد و بررسی

این صفحه حاوی نقد و بررسی آراء محسن کدیور است.

اکبرین: فقیه، فتوی و فتوّت

در هفته هاى اخير، انتشار نظر فقهى آيت‌الله محسن كديور در پاسخ به يكى از پرسش هاى شرعى مخاطبانِ وبسايت اش، واكنش هاى مختلفى را برانگيخت؛ واکنش هایی مرکب  از نقدها _و نیز هجوها_ ی جامعه ى غيردينى و توقع ها …

پاسخ فصلنامه‌ی پانزده خرداد به مقاله‌ی «اسنادی درباره‌ی مظلومیت آیت الله شریعتمداری»

فصلنامه پانزده خرداد، دوره سوم، سال دهم، شماره ۳۳، پائیز ‍۱۳۹۱، تهران، ص ۲۲۸۳-۲۸۱ شیخ محسن کدیور، مظلومیت شریعتمداری و تاریخ سازی آمریکائی!! [سید حمید روحانی زیارتی] اخیرا عده ای از آخوندهای امریکائی که با سفارش سازمانهای امنیتی امریکا، صهیونیسم، …

عکس العمل نماینده‌ی رهبری در کیهان به «پیام به رهبران ملت مصر»

روزنامه کیهان، سه شنبه ۵  دی  ۱۳۹۱ – شماره ۲۰۳۹۰، صفحه ۲ بيگاري تازه كديور براي اسرائيل (خبر ويژه) چند تن از عناصر ورشكسته سياسي با انتشار نامه اي به «رهبران ملت مصر» از آنها خواستند اسلام را به سياست …

موسوی، در نقد سلسله مقالات آقای کدیور در خصوص آیت الله شریعتمداری

اگر ایشان هم امام و هم آقای شریعتمداری را خاکستری میدانند و از اینرو به نشان دادن سیاهی های امام اقدام فرمودند لازم است برای تنویر افکار عمومی و پرهیز از سوء ظن چند سطری در نشان دادن سفیدی های امام نیز بنویسند تا خاکستر نمایی های ایشانرا باور نمائیم و متقابلا از سفیدی ها و سیاهی های آقای شریعتمداری هم بطور اجمال چند سطری را مرقوم فرمایند تا بپذیریم ایشان هم خاکستری بوده اند.

حمید انصاری، نقد «اسنادی از شکسته شدن ناموس انقلاب»

پاسخ حمید انصاری به اتهامات ناروا به حضرت امام درباره عدم معالجه آیت الله شریعتمداری کد خبر: 23438 | تاریخ خبر: 08/09/1391 پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران – تهران درپی انتشار مقاله ای از دکتر محسن کدیور پیرامون ماجرای آیت الله …

موسوی لاری، نقد «اسنادی از شکسته شدن ناموس انقلاب»

موسوی لاری از برخورد امام با مخالفان می گوید؛ عفو و اجتناب از انتقام منش حضرت امام / لبه تیز انتقاد به دستگاه قضایی در فرمان هشت ماده ای/ عزل عناصر تندرو حکومتی توسط حضرت امام کد خبر: 23349 | تاریخ …

موسوی بجنوردی، نقد «اسنادی از مظلومیت آیت الله شریعتمداری»

امام ناموس انقلاب اسلامی است و خدشه به امام، خدشه به انقلاب اسلامی است. من متاسفم که برخی افراد با گذشت سه دهه این مطالب غیر واقعی را در مورد امام که ناموس انقلاب اسلامی است، بیان می کنند و لذا شایسته نیست که اینگونه ادعاها را نسبت به امام کنیم و قطعاً یک معصیت بزرگ است؛ در حالی که اصلاً فرهنگ امام اینگونه نبود و من برادرانه به کسانی که اینگونه سخن می گویند می گویم که از بیان این دست مطالب خودداری کنند.

مراد از بشری بودن ائمه (ع)

پرسش: من دانشجوی دکتری رشته مذاهب کلامی ام. مقاله شما با عنوان علمای ابرار، بازخوانی قرائت فراموش شده، را مطالعه کردم. سوالی که از شما داشتم این است که دقیقا منظور شما از بشری بودن ائمه چیست؟ به این معنا که آیا …

حقیقت، بررسي و نقد كتاب نظريه‌های دولت در فقه شيعه

اصولاً نظريه‌هاي ولايت محور بر فرد، و نظريه نظارت بر نهاد تأكيد بيشتري دارند. در نظريه‌هاي نوع اول در پاسخ به سؤال «چه كسي؟»، شخص فقيه را مطرح مي‌كنند؛ اما در نظريه نظارت، اين فرض مطرح است كه امور اجرايي به خود مردم واگذار شده است؛ و تنها بايد از جانب متخصصان ديني مورد تأييد قرار گيرد.

حمیدیه: نقد و نظری بر سیاست‌نامه‌ی خراسانی، مشروعه چیست؟

این مقاله تلخیصی است از سلسله مقالات «افترائیات علیه آخوند خراسانی» که در آنها مقدمه‌ی کتاب سیاست‌نامه‌ی خراسانی کدیور نقد شده است.

مزینانی: احکام ولایی و حکومتی آخوند خراسانی

کارکرد و سیره آخوند خراسانی، بیان گر اعتقاد عمیق و قاطع ایشان به ولایت مطلقه فقیه می باشد. ایشان افزون بر آثار علمی و فنی خود، در مراحل گوناگون نهضت و نظام مشروطه و حتی پیش از آن، با عمل خود نشان داد که حق فقهای جامع الشرایط را به عنوان نواب امام در امور گوناگون سیاسی، اقتصادی و فرهنگی به رسمیت می شناسد; هر چند مشروعیتِ چنین دخالتهایی در موارد قانونی و مصوبه های نمایندگان مجلس شورای ملی گنجانده نشده باشد. ایشان ولایت مطلقه فقیه را به معنای صحیح آن، نه تنها قبول داشته، بلکه اعمال کرده است. هیچ مبنای فقهی به جز اعتقاد به ولایت عامه فقیه برای این احکام ایشان و دیگر مراجع، نمی توان ذکر کرد اگر ایشان چنانچه برخی پنداشته اند به ولایت فقیه باور نداشته است، بر چه مبنایی این همه احکام حکومتی صادر و پیروی از آنها را بر همه مسلمانان واجب می شمارد؟ بدون تردید از زاویه امر به معروف و عمل به تکلیف شرعی نمی توان چنین احکامی صادر و آن را بر همه مسلمانان واجب و مخالفت با آن را در حکم محاربه با امام زمان(ع) دانست. بنابراین، آخوند خراسانی و دیگر مراجع همراه و همگام او، صرفا به عنوان انجام یک تکلیف شرعی عادی، چون دیگر مسلمانان وارد میدان سیاست و صدور احکام حکومتی نشدند; بلکه بر اساس فقاهت و نیابت و اختیاراتی که برای خود باور داشتند، احکامِ ولایی و حکومتی صادر و پیروی از آن را بر همگان واجب می دانستند.

جوادزاده: مشروعیت حکومت در عصر غیبت از نگاه آخوند خراسانی

در سال ۱۳۸۹، مقاله ای با عنوان “حاکمیت سیاسی فقیهان از دیدگاه آخوند خراسانی”، از سوی نویسنده نوشتار حاضر، در فصلنامه حکومت اسلامی شماره ۵۶ به چاپ رسید. متأسفانه در مرحله خلاصه سازی مقاله و ویراستاری آن، اشکالها و کاستیهای بسیاری در مقاله به وجود آمد. برخی از اشکالها و کاستیهای به وجود آمده عبارت است از: ۱. حذف دو قسمت “حیات علمی” و “حیات سیاسی” از بخش اول مقاله; ۲. تغییر در چکیده مقاله (از جمله حذف عبارت بسیار مهم آخوند در حاشیه مکاسب درباره پذیرش مشروعیت اختیارات عام فقیهان); ۳. حذف برخی مطالبِ “گزارشی به نقل از شیخ آقابزرگ تهرانی”، و به وجود آمدن ابهامهای جدی در مطالب بعدی مقاله; ۴. تغییر در نحوه شماره گذاری چند عنوان آخر و به وجود آمدن ابهام. در هر حال، مقاله حاضر، اصل همان مقاله با انجام برخی تغییرات و اضافات است.

مزینانی: ولایت مطلقه فقیه از دیدگاه آخوند خراسانی

در سالهای اخیر، اهتمام زیادی به اندیشه و دیدگاه های ایشان از سوی جریانهای مشکوک نشان داده می شود. برخی از نویسندگان این جریان، با گردآوری آثار و دیدگاه های منتسب به ایشان و نشر آنها، با رویکردی گزینشی و نیز افتراهای گوناگون به آن فقیه مجاهد در حوزه معرفت سیاسی، تلاش دارند این گونه وانمود کنند که اندیشه های سیاسی آخوند خراسانی، بویژه در مقوله ولایت فقیه، به عنوان مدرسه نجف در برابر اندیشه های امام خمینی، به عنوان مدرسه قم قرار دارد. این گروه، با پیش فرضهای ذهنی و تطبیق غیر دقیق اندیشه های آن بزرگوار با اندیشه های سیاسی مغرب زمین و حتی با به کار گیری مفاهیم و تعبیرهای سیاسی غربی، به تحریف اندیشه های ایشان پرداخته اند.

نامه ی پانزدهم محمد نوری زاد به رهبری (بارانی در راه است!)

از شما نیز تقاضا دارم نامه ای خیرخواهانه برای رهبربنویسید. گرچه شما پیش از این نیز نشان داده اید که درهمراهی و مساعدت فکری صادق و منصف اید. ازهرچه که صلاح می دانید بنویسید. شما اکنون می توانید از موضع یک عالم دینیِ دور از وطن، آسیب های درکمین را وابشکافید. می توانید افق های روشن را – هرچند در دوردست نشان ما بدهید. نگران ناسزاهای امثال آقای شریعتمداری کیهان نباشید. او را اگر به حال خود هم وابگذاریم، از قلمش ناسزا می چکد. شما بنویسید تا در تاریخ بماند. تا آیندگان قضاوت کنند که جماعتی خیرخواهانه و با به خطرانداختن خود و خانواده ی خود، تلاش کردند کشورشان را از کام هزار حادثه ی درکمین بدر ببرند اما کسی صدایشان را نشنید. باور بفرمایید من هنوز ناامید نیستم. چرا که می دانم درسخن حق نوری نهفته است که مخاطب خود را می جوید و کام او را به نور خود برمی آورد.

کاشفی: آخوند، فقیهی که تحریف می‌شود

مطرح کردن آخوند از جانب این عده، نشان فراست آن‌ها است. آخوند کسی است که طلاب سطوح حوزه باید کتاب «کفایة الاصول» او را مطالعه کنند و در مقابل او زانوی ادب بر زمین بزنند. بنابراین اگر اینگونه القا شود که آخوند مخالف ولایت فقیه بود، دستاویز تبلیغاتی مهمی برای آن‌ها است.

فراستخواه، تبارشناسی و تحلیل گفتمان «ولایت عامّه»

در همین موضوع، علما بحث های درون دینی انجام داده اند، نمونه اش نظریه های دولت در فقه شیعه است (کدیور،1376). برای تبارشناسی «ولایت عامه»هفت گفتمان تحلیل تاریخی شد که عبارت بودند از 1.گفتمان «پیامبر- زمامدار»، 2و3.گفتمانهای رقیب خلافت و وصایت، 4.گفتمان«امامت- زمامداری» ، 5.گفتمان «غیبت»، 6.گفتمان نیابت و سرانجام 7.گفتمان فقه. گفتمان ولایت فقیه با این پس زمینه های تاریخی صورت بندی شد.

گناه جرس

آراء محسن كديور منطبق با دريافت هاي نظري و دانشي است كه هر چه مي گذرد واقعگراتر مي شود و تابع ملاحظات سياست ورزانه نيست؛ محسن كديور دو سال پيش با كديور امروز تفاوت قابل توجهي دارد. او اينك نه تنها به «حكومت دموكراتيك سكولار» مي انديشد بلكه اين نگاه را اعلام هم مي كند و اين تفاوت در آغاز سومين سال جرس مشهود است.

مزيناني: تجلي ولايت مطلقه فقيه در سيره‌ی عملي آخوند خراساني

عملكرد و سيرة عملي آخوند خراساني، بيانگر اعتقاد عميق و قاطع ايشان به ولايت مطلقة فقيه مي‌باشد. ايشان افزون بر آثار علمي و فني خود، در مراحل گوناگون نهضت و نظام مشروطه و حتي پيش از آن با عمل خود نشان داد كه حقّ دخالت فقهاي جامع‌الشرائط را به عنوان نواب امام در امور گوناگون سياسي، اقتصادي و فرهنگي به رسميت مي‌شناسد؛ هر چند مشروعيت چنين دخالت‌هايي در موارد قانوني و مصوبه‌هاي نمايندگان مجلس شوراي ملّي گنجانده نشده باشد. به همين سبب، سيرة آخوند خراساني و ديگر مراجع همگام با او، موجب خرده‌گيري طرفداران مكتب ليبرال‌دموكراسي واقع شده است

روشنفکران شرمنده و پدیده شکاکیت غیرمسؤولانه

این‌که شما گفتید کدیور باسوادتر از طالقانی بود، شاید از جهت وسعت اطلاعات عمومی درست باشد، ولی عمق دیدگاه طالقانی قابل مقایسه با دیگران نیست. هر چند آموزه‌های آقای کدیور همچون سروش به بی‌تقیدی جوانان منتهی نشد.

اجرای محض یا اجرای بی‌تنازل؛ مساله این نیست!

هفته گذشته دکتر محسن کدیور طی مصاحبه با سایت کلمه به تشریح دیدگاه‌های خود پیرامون قانون اساسی پرداخته بود. ایشان با دقت و صراحت همیشگی خود به تفکیک سه گونه رویکرد به قانون اساسی فعلی پرداخته و در نهایت دیدگاه …