آرشیو تگ ها: شراب

فقه و اخلاق ۲

چکیده: نهاد يك گزاره‌اخلاقي، فعل اختياري انسان است. گزاره آن، بد و خوب، يا بايست و ناشايست، يا فضيلت و رذيلت، يا مسؤوليت و وظيفه است. براي اين كه بتوانيم بگوييم فعلي اخلاقي است باید چهار ضابطه وجود داشته باشد: ۱) سازگاری فعل با مجموعه‌افعالي كه از سوي فاعل صورت مي‌گيرد. ۲) تناسب بین هدف و وسیله: نمی توان از وسيله‌ناپاك براي رسيدن به هدف پاك استفاده كرد. ۳) اخلاقی بودن هدف و وجدان اخلاقي داشتن. ۴) منطق بی طرفی اخلاقی: در موقعيّت هاي مشابه، ارزش گذاري های مشابه داشته باشيم. قاعده زرّین اخلاق:«با دیگران فقط طوری رفتار کن که رضایت می دهی در همان موقعیت با تو رفتار شود». معیار اخلاقی بودن امری عقلانی است. در أصول فقه شیعه از خرد جمعی که تعیین کننده اخلاقی بون یا نبودن است به «سیره عقلا» تعبیر می شود. سیره عقلا چیزی شبیه وجدان عمومی یا (common sense) است. فرد خاصی تعیین کننده آن نیست. سیره عقلا مقدم بر فقاهت است. اخلاق شرط لازم صحت فتوای فقهی است، اما شرط کافی بودن آن نیست. اینکه فعلی غیراخلاقی نیست دلیل جواز شرعی آن نیست. به لحاظ اخلاقی سقط جنین بالای چهار ماه اخلاقا قبیح و شرعا حرام است. چه مادر راضی باشد یا نباشد مگر بنا بر ضرورت پزشکی. در صورت رضایت مادر سقط جنین کمتر از چهار ماه اخلاقا و شرعا مجاز است. افسار اخلاقی بودن به عهده همه پرسی و توده مردم نیست. اخلاق مبتنی بر سیره عقلاست نه همه پرسی و رای اکثریت. هر مصوبه سازمان ملل متحد سازنده عرف بین المللی نیست. در سیاست واقعی (realpolitik) جای تمسک به سیره عقلا نیست. در این حوزه مبنا منافع ملی است. همه پرسی فروردین ۱۳۵۸ چهار مشکل جدی داشته است: ۱) ابهام عمیق «جمهوری اسلامی» بود که نه پیشنهادکننده آن می دانست، نه موافقانش و نه مخالفانش. ۲) آن دو گزینه ای آری یا نه بود. امکان انتخاب بین گزینه های دیگر از مردم سلب شده بود. ۳) رای آری معادل رای به اسلام اعلام شده بود که مطمئنا نادرست بود. ۴) نظام جدید می توانست با حذف سلطنت تا زمان تشکیل مجلس موسسان (و نه مجلس خبرگان) بر اساس نظام مشروطه غیرسلطنتی اداره شود و در زمان مناسب مجلس موسسان تشکیل شود و نظام مناسب را تصویب نماید. بسیاری از اشکالات امروز ناشی از تعجیل در آن همه پرسی بود.

شراب تبخیرشده در غذا

پرسش ۱: Fish and Chips یکی از غذاهای دریایی رایج انگستان است که غالبا در شراب خوابانده می شود و گاهی نیز روغن گاو به آن اضافه می شود. آیا زمان خرید این غذا باید بپرسیم و مطمئن شویم که …

اتانول نوشیدنی‌های طبیعی

پرسش: از نظر شما حد وجود الکل در یک ماده طبیعی که مست کننده هم نباشد چیست؟ مثلا خیلی مواد خوراکی در فرایند تولیدیشان الکل هم تولید می شود که حد پایینی است،  حالا این چند درصد باشد میشه به  …

خوردن سر میز شراب

پرسش: برای افرادی که در کشور غیر مسلمان زندگی می کنند به کرات پیش می آید که به مراسم شام یا نهاری توسط همکاران و دوستان دعوت شوند که هدف از آن مشروب خوردن نیست، اما در کنار غذا ، …

تفاوت آبجو و فقّاعِ حرام با ماء‌الشّعیرِ حلال

نوشابه گرفته شده از جو و دیگر میوه ها بر دو نوع است: نوشابه ای که بعد از جوشیدن (نشیش و غلیان) حاصل شده باشد، و نوشابه ای که چنین مرحله ای را طی نکرده باشد. نوع اول حاوی درصدی الکل است، نوع دوم نوشابه ای غیرالکلی است. هر نوشابه‌ی الکلی با هر اسمی حرام است (مایع مسکر یعنی مست کننده مطلقا با هر اسمی حرام است)، و نوشابه غیرالکلی حلال است.ظاهرا فقاع، نبیذ و آبجو به نوع اول یعنی نوشابه الکلی گرفته شده از جو اطلاق می شود و ماء الشعیر به نوشابه‌ی غیرالکلی نجوشیده‌ی گرفته شده از جو گفته می شود و حلال است.

شرب خمر حرام است حتی بر عرفا

هیچ نفسی متعالی تر از نفس رسول خدا (ص) نیست. او حرمت مشروبات الکلی را همانند همه‌ی مردم رعایت می کرد. عارف واقعی به محمد مصطفی و علی مرتضی اقتدا می کند.

حرمت نوشیدن مطلق مشروبات الکلی

نوشیدن مشروب الکی با هر درصدی از الکل ولو بسیار اندک شرعا حرام است. عباداتی از قبیل نماز و روزه و حج در حال مستی مقبول نیست. شرب خمر از گناهانی است که در ادله‌ی معتبر پرهیز موکد از آن را از مومنان خواسته شده است. اینکه برخی ملل توسعه یافته مشروب الکی می نوشند، دلیل جواز آن برای مسلمانان نیست. حتی اگر برخی نظرات پزشکی موید مصرف متعادل مشروب الکلی باشد، این هم باعث رفع حرمت مشروبات الکلی نمی شود. قرآن کریم علیرغم اذعان به وجود برخی منافع در شراب گناه آنرا بزرگتر از منافع آن اعلام کرده است. حرمت شرب خمر از امور تعبدی و در زمره‌ی مسلمات شریعت اسلامی است.