پرسش: من دانشجوی دکتری پژوهش هنر هستم. به نظر من سریال مختارنامه ارتباطی با تعزیه ندارد، و نمی توان ایدۀ سریال مختارنامه را با حضورِ حضرت ابوالفضل (ع) در تعزیه توجیه کرد. نظرتان چیست؟

پاسخ:

انتقال پیام های دینی درقالبهای هنری جدید امری پسندیده است. هنرهای نمایشی از نافذترین ابزار این انتقال است. در شبیه خوانی و تعزیه دیروز و بازیگری در تناتر و سینمای امروز تفاوت معنی داری نمی یابم. واضح است که معنای بازیگری ادعای حقیقی نقش شخصیت تاریخی نیست، بلکه بازسازی نقش آن شخصیت برای “نمایش” صحنه ای از تاریخ است. هم بازیگر و هم بیننده می دانند که این نمایش و بازسازی رخداد است نه صحنه حقیقی. همچنانکه مجسمه سازی امروز لزوما به معنای بت سازی نیست و مجاز است، بازیگری نیز به قصد بازسازی تاریخ اسلام و انتقال پیام آن مطلقا مجاز است. همچنانکه تخیل در ادبیات و شعر مجاز است، این تخیل در عرصه هنرهای نمایشی نیز بلامانع است. در قرآن کریم و سنت معتبر قداست منحصرا از آن مقام ربوبی و وحی الهی است و  منع نمایش “بشر” محتاج دلیل است. منعهای مورد اشاره دلیل معتبری ندارد و مبتنی بر کلام و انسان شناسی ای قابل مناقشه است.

۱۳ دی ۱۳۸۹