حکومت ولایی

حکومت ولایی، نشر نی، تهران،۱۳۷۷؛ ویرایش دوم: ۱۳۸۰؛ چاپ پنجم، ۱۳۸۷؛ ۴۴۳ صفحه؛ اندیشه‌ی سیاسی در اسلام (۲).
نسخۀ pdf

یادداشت چاپ پنجم و خلاصه اى از يادداشت چاپ چهارم

يادداشت چاپ پنجم يادداشت چاپ چهارم بسم الله الرحمن الرحيم يادداشت چاپ پنجم كتاب حكومت ولائى كه ده سال از نگارش اش مى گذرد در چارچوب فقه سنتى و بنا بر مبانى كلامى و اصولى رايج در حوزه هاى علميه …

پيشگفتار

رندان تشنه لب را آبى نمى دهد كس گويى ولى شناسان رفتند از اين ولايت (5) پيشگفتار بسم الله الرحمن الرحيم الحمد لله رب العالمين و صلى اللَّه على خاتم انبيائه محمد و آله الاطهار مراد از ولايت چيست؟ در …

ديباچه

ديباچه انديشه سياسى در اسلام از ديدگاه شيعه به دو دوران كاملاً متمايز تقسيم مى شود. دوران اول، دوران حضور معصوم در جامعه است و دوران دوم، دوران غيبت معصوم از جامعه. ملاك تمايز اين دو دوران، حضور و غيبت …

بخش اوّل: مبادى تصورى ولايت – مقدمه

    بخش اوّل مبادى تصورى ولايت     مقدّمه   مراد از مبادى تصورى، مفاهيمى است كه در بحث ولايت نقش اساسى بازى كنند، و تلقى صحيح ولايت در گرو فهم درست آنهاست، تا آنجا كه گاهى با تصور …

فصل اول: معنای لغوی ولایت

فصل اول   معناى لغوى ولايت   پيش از بحث از معناى اصطلاحى ولايت در نظريه ولايت فقيه و حكومت ولايى، مى بايد به معناى لغوى ولايت بپردازيم و مشخص كنيم، اين واژه معناى واحد يا معانى متعددى دارد؟ آيا …

فصل دوم‏: ولايت عرفانى

فصل دوم‏   ولايت عرفانى   در سه علم عرفان، فقه و كلام از ولايت بحث مى شود. معناى اصطلاحى ولايت در اين سه علم مى بايد مورد بحث تطبيقى قرار گيرد. بحث تشريحى از سه معناى اصطلاحى ولايت عرفانى، …

فصل سوم‏: ولايت كلامى‏

    فصل سوم‏   ولايت كلامى‏   در حكومت ولايى و ولايت فقيه، آيا مراد از ولايت، ولايت كلامى است؟ يعنى ولايت به همان معنا كه در علم كلام در مورد معصومين بكار مى‏رود و از اصول مذهب است؟ …

فصل چهارم‏: ولايت فقهى‏

فصل چهارم‏   ولايت فقهى‏   1. ولايت از ديرباز در فقه مطرح بوده وقدمتى به قدمت فقه دارد. ولايت شرعى يكى از «فروع فقهى» است، نه از اصول اعتقادى يا از اركان تشيع. 2. مباحث فقهى در عامترين تقسيم …

فصل پنجم: ولايت در قرآن

فصل پنجم ولايت در قرآن النبىُّ اَوْلى بالمؤمنينَ مِنْ اَنفُسِهِمْ احزاب / 6 قرآن كريم سنگ اول بناى تفكر و معارف اسلامى است. در علوم اسلامى، ناسازگارى هر مسئله و انديشه اى با مبانى قرآنى، آن مسئله و انديشه را …

فصل ششم: ولايت در سنت

فصل ششم ولايت در سنت امام باقر عليه السلام: «ولم يناد بشى ء كمانودى بالولاية» اصول كافى مراد از سنت، قول، فعل و تقرير معصوم عليه السلام است. پس از قرآن كريم، سنت پيامبر صلى الله عليه وآله و اهل …

فصل هفتم: ولايت شرعى فقيه

فصل هفتم   ولايت شرعى فقيه (276)   «ولايت فقيه» را نخستين بار فقيهان استعمال كرده اند و طبيعى است كه مراد از ولايت در ولايت فقيه را مى بايد از ايشان پرسيد و ابعاد مختلف ولايت در ولايت فقيه …

فصل هشتم: ولايت و جواز تصرّف

فصل هشتم ولايت و جواز تصرّف 1. يكى از سؤالات اصلى در نظريه هاى دولت مبتنى بر مشروعيت الهى بلاواسطه، سؤال از رابطه حاكم دينى و مردم است. قائلين به حكومت ولايى، پاسخ اين سؤال را «ولايت» مى دانند. حاكم …

فصل نهم‏: نظارت فقيه‏

  فصل نهم‏   نظارت فقيه‏   1. سومين نحوه رابطه حاكم دينى با مردم «نظارت فقيه» است. در اين نظريه نظارت عاليه فقيه بر تقنين و اجرا جانشين ولايت تدبيرى فقيه شده است. مختصات نظريه نظارت فقيه به شرح …

فصل دهم: وكالت از مردم

فصل دهم   وكالت از مردم   «ولايت بر مردم» مهمترين نحوه رابطه حاكم دينى و مردم بر مبناى «مشروعيت الهى بلاواسطه» است. جهت فهم دقيق تر معناى ولايت، از باب «تعرف الاشياء باضدادها» مى بايد آن را با ديگر …

فصل يازدهم: تاريخچه ولايت در عصر جمهورى اسلامى

فصل يازدهم تاريخچه ولايت در عصر جمهورى اسلامى از جمله مباحثى كه در فهم معناى ولايت و درك حدود و ثغور تصورى و ابعاد جغرافيايى مفهومىِ آن تأثير جدى دارد، مطالعه نحوه و زمان ورود ولايت به فضاى عمومى جامعه …

فصل دوازدهم: ولايت و جمهوريت

  فصل دوازدهم   ولايت و جمهوريت   درك ابعاد نظرىِ نسبت ولايت و جمهوريت در گرو پاسخگويى به سؤالات ذيل است: ضوابط و ذاتيات حكومت جمهورى چيست؟ حكومت ولايى با حكومت جمهورى چه نسبتى دارد؟ آيا ولايت فقيه با …

حکومت ولایی

“ولايت‌” يكي‌ از مفاهيم‌ اساسي‌ مرحله‌ دوم‌ سير تط‌ور انديشه‌ سياسي‌ شيعه‌ در عصر غيبت‌ است‌ كه‌ پس‌ از استقرار جمهوري‌ اسلامي‌ در ايران‌ دوباره‌ مط‌رح‌ شده‌ و به‌ شكل‌ رو به‌ تزايدي‌ توسعه‌ يافت‌.“ولايت‌” يكي‌ از اركان‌ چهارگانه‌ نظ‌ريه‌ رسمي‌ “ولايت‌ انتصابي‌ مط‌لقه‌ فقيه‌” و سه‌ نظريه‌ ديگر مبتني‌ بر مشروعيت‌ الهي‌ بلاواسط‌ه‌ رباني‌ سالاري‌ است‌.ولايت‌ نوعي‌ رابطه‌ بين‌ زمامدار و مردم‌ است‌.حكومتي‌ كه‌ رابطه‌ خود با مردم‌ را براساس‌ ولايت‌ پايه‌گذاري‌ كرده‌ “حكومت‌ ولايي‌” ناميده‌ مي‌شود.كتاب‌ “حكومت‌ ولايي‌” عهده‌دار تشريح‌، تبيين‌ و توضيح‌ ابعاد مختلف‌ تصوري‌ و تصديقي‌ “حكومت‌ ولايي‌” و ولايت‌ فقيه‌ براساس‌ منابع‌ دست‌ اول‌ و معتبر فقهي‌ به‌ روش‌ تحليل‌ انتقادي‌ است.

pdf

بخش دوّم: مبانى تصديقى ولايت – مقدّمه

بخش دوّم مبانى تصديقى ولايت مقدّمه پس از آشنايى با مبادى تصورى، معنى، مفهوم و مراد از ولايت و حكومت ولايى اكنون نوبت به بررسى مبانى تصديقى ولايت و حكومت ولايى مى رسد. مقصود از مبانى تصديقى، ادله، براهين و …

فصل سيزدهم: بررسى بداهت و ضرورت عقلى ولايت فقيه

فصل سيزدهم بررسى بداهت و ضرورت عقلى ولايت فقيه معلومات يقينى از دو حال خارج نيست، يا بديهى و ضرورى است يعنى نيازمند كسب و نظر و فكر نمى باشد مانند كل بزرگتر از جزء است، اجتماع نقيضين محال است، …

فصل چهاردهم: بررسى ضرورت شرعى ولايت فقيه

فصل چهاردهم بررسى ضرورت شرعى ولايت فقيه مسائل دينى اعم از اعتقادى، اخلاقى و فقهى به دو قسم ضرورى و غيرضرورى تقسيم مى شوند. مسائل ضرورى(559) در تحقق اسلام موضوعيت دارند، به اين معنا كه بالضرورة جزء دين حساب مى …

فصل پانزدهم: ولايت فقيه، اعتقادات، و اصول مذهب

فصل پانزدهم ولايت فقيه، اعتقادات، و اصول مذهب آيا ولايت فقيه از اركان مذهب اماميه است؟ آيا ولايت فقيه از اصول اعتقادى تشيع يا حداقل از مسائل اعتقادى شيعه است يا از فروع فقهى شمرده مى شود. تا ده سال …

فصل شانزدهم: اصل عدم ولايت

فصل شانزدهم اصل عدم ولايت يكى از مباحث مقدماتى – قبل از پرداختن به ادلّه ولايت فقيه – بحث اصل عدم ولايت است. در مباحث فقهى، قبل از ارائه ادلّه، مفاد اصل و قاعده در مسئله مورد بررسى قرار مى …

فصل هفدهم‏: ادله ولايت فقيه در روايات منقول از پيامبر صلى الله عليه وآله

فصل هفدهم‏ ادله ولايت فقيه در روايات منقول از پيامبر صلى الله عليه وآله فقيهان مهمترين مستند ولايت فقيه را روايات پيامبر صلى الله عليه وآله و اهل بيت عليهما السلام يافته اند. نخستين فقيهى كه ادله روايى ولايت فقيه …

فصل هجدهم: ادلّه ولايت فقيه در روايات منقول از اميرالمؤمنين عليه السلام و امام حسين عليه السلام

فصل هجدهم ادلّه ولايت فقيه در روايات منقول از اميرالمؤمنين عليه السلام و امام حسين عليه السلام از مجموعه روايات منقول از اميرالمؤمنين على بن ابيطالب عليه السلام مجموعاً به سه روايت در بحث ولايت فقيه بر مردم استناد شده …

فصل نوزدهم: ادلّه ولايت فقيه در روايات منقول از امام صادق عليه السلام و امام كاظم عليه السلام

فصل نوزدهم ادلّه ولايت فقيه در روايات منقول از امام صادق عليه السلام و امام كاظم عليه السلام روايات منقول از باقر العلوم عليه السلام و صادق آل محمّد عليه السلام يعنى صادقين عليهما السلام، به لحاظ كثرت، بيشترين حجم …