دعا و مناجات

تاملی در دعای عرفه منسوب به امام حسین (ع)

دعای عرفه را نخستین بار سید بن طاووس در اقبال الاعمال نقل کرده است. سند دعای عرفه معتبر نیست، دو راوی نخست آن مجهول هستند و ابن طاوس هم سند خود را تا آن دو نقل نکرده است. متن دعا تعارضی با محکمات قرآن ندارد و با معارف پیامبر اهل بیت سازگار است. ذیل آن از نوشته های ابن عطاء الله اسکندرانی صوفی متوفی ۷۰۹ است که بعد از وفات سید بن طاووس به برخی نسخه‌های اقبال وی اضافه کرده‌اند.
HMouK
۱۳۹۵/۰۶/۲۲
احادیث

«الملک لایبقی مع الظلم» حکمتی متین است

عبارت «الملک یبقی مع الکفر ولا یبقی مع الظلم» حدیث نبوی نیست، و در جوامع روایی نقل نشده است، تا قرن یازدهم از این عبارت با «قیل» یاد شده است. در میان علمای شیعه نخستین کسی که آن را به پیامبر نسبت داده ملاصالح مازندرانی (م ۱۰۸۰) درشرح أصول کافی است. مجلسی اگرچه آن را نقل کرده اما هرگز آن را به عنوان حدیث به رسمیت نشناخته است. میرزای نائینی در خاتمه‌ی کتاب تنبیه الامة وتنزیه‌الملة از آن به‌عنوان «نص مجرّب» «که برهانش ظاهر و عیانا هم مشاهد و محسوس…
HMouK
۱۳۹۵/۰۲/۲۳
دعا و مناجات

تسبیحات حضرت زهرا

تسبیحات فاطمه زهرا در روایات متعددی بعضا با سند معتبر از ائمه نقل شده است و ذکر آن بعد از نمازهای یومیه بلکه در هر حال پسندیده است.
HMouK
۱۳۹۳/۰۷/۲۴
احادیث

عدم اعتبار یک حدیث درباره‌ی آخرالزمان

محمد بن أحمد الشيباني از مشایخ صدوق مجهول است یعنی حدیث به این دلیل معتبر و صحیح محسوب نمی‌شود. مبنای رجالی وثاقت مشایخ صدوق مورد قبول این‌جانب و مرحوم آقای خویی صاحب معجم رجال الحدیث نیست.
HMouK
۱۳۹۳/۰۷/۲۴
اصول فقهادیان و مذاهباحادیث

ما خالف العامة ففيه الرشاد؟

اصل مخالفت با عامه از قواعد باب تعادل و تراجیح در علم اصول فقه است، به این معنی که در زمان تعارض دو روایت یکی از مرجحات مخالف با عامه بودن مفاد روایت است. دلیل آن این است که مخالف با عامه احتمال تقیه بودن را مرتفع می کند. اصل فوق متعلق به شرائط دوران خفقان شیعه توسط خلفای جور اهل سنت بوده و عمومیت ندارد. در هر مسئله باید فقیه شیعه فتاوای دیگر مذاهب را دیده باشد و در بسیار موارد این فتاوی مشابه است. من برای مخالفت با…
HMouK
۱۳۹۳/۰۴/۱۶
دعا و مناجات

سند دعای فرج

دعای «الهی عظم البلاء و برح الخفاء» به لحاظ سندی ضعیف و به لحاظ دلالی نزدیک به ادبیات غلات است. دعای «اللهم کن لولیک» بر فرض عدم اشکال در روات منقول از صالحین است، یعنی صدور آن از ائمه جای بحث دارد.
HMouK
۱۳۹۳/۰۳/۱۹
احادیثدعا و مناجات

تاریخچه‌ی لعنهای انتهای زیارت عاشورا

صد لعن انتهایی زیارت عاشوراء و مشخصا لعن خلفای سه گانه یقینا در کتاب مصباح المتهجد کبیر شیخ طوسی نبوده است و از قرن دهم به تدریج وارد نسخه‌های این کتاب شده است. متاسفانه نسخه‌ی چاپی بر اساس نسخ قرن دهم به بعد که این فقرات را داخل متن کرده اند منتشر شده و هیچ اشاره‌ای به این نکته بسیار مهم نکرده اند.
HMouK
۱۳۹۳/۰۳/۱۸
احادیثعلم لدنی و عصمت

علم ائمه و احادیث طبی

پرسش: آیا امامان علوم غیر دینی مثل طب وشیمی و.... داشتند؟ آیا احادیث طبی برای ما حجت است یا علم پزشکی امروز؟ چرا؟   پاسخ: مطابق برخی روایات پیامبران و ائمه از علوم غیردینی نیز مطلع بوده اند. مفاد برخی روایات اطلاع پیامبر و ائمه از تمام علوم است. برخی کتب روایی از قبیل طب النبی، طب الصادق و طب الرضا مجموعه روایات طبی پیامبر، امام صادق و امام رضا است. اینگونه روایات به چند مشکل مبتلا هستند. علی الاغلب فاقد صحت سندی هستند. پاسخ پیامبر و ائمه در چارچوب…
HMouK
۱۳۹۲/۱۲/۲۱
احادیثامامت و خلافت

حدیث «من مات ولم يعرف إمام زمانه»

حدیث «من مات ولم يعرف إمام زمانه مات ميتة جاهلية» و مشابه آن در منابع متعدد شیعی و سنی روایت شده است. به نظر شیخ مفید (ره) این روایت متواتر می باشد. معنای این روایات خروج از اسلام غیرمعتقدان به ائمه‌ی شیعی است. این مضمون با موازین مسلم قرآنی و نبوی و علوی ناسازگار است.
HMouK
۱۳۹۲/۱۱/۲۶
احادیثامامت و خلافت

خبر واحد و امور اعتقادی

پرسش ۱: حضرتعالی در مورد حدیث لوح یک مورد از احادیث مربوطه را بررسی سندی و تضعیف فرمودید. در پایان مطلبتان نکته ای را ذکر نمودید که حدیث لوح از طریق کافی کلینی و اکمال شیخ صدوق ضعیف می باشد. سوال این است که آیا کلیه احادیثی که مربوط به نام ائمه می باشد از طریق کافی و اکمال مردود است یا اینکه تنها منظور شما یک حدیث است که در کافی و اکمال آمده و آن بررسی نمودید؟   پاسخ: پرسش فوق صرفا درباره حدیث لوح بوده، پاسخ نیز مربوط…
HMouK
۱۳۹۲/۱۱/۲۶
دعا و مناجات

ادعیه‌ی مأثور

۱- چرا کتاب مصباح المتهجد را موثق ترین کتاب دعایی می دانید؟   پاسخ: به همان دلیل که شرایع مهمترین کتاب فقه و شفا مهمترین کتاب فلسفه است! شیخ طوسی شیخ الطایفه است و تالیفات او در فقه و کلام و رجال و تفسیر و حدیث و دعا معتبرترین آثار طراز اول شیعی است.   ۲- تسامح در ادله سنن را قبول دارید؟   پاسخ: خیر. این قاعده فاقد دلیل معتبر است.   ۳- در جواز قرائت ادعیه ماثور بودن را واجب می دانید؟   پاسخ: در صورتی که ادعیه…
HMouK
۱۳۹۲/۱۱/۲۶
احادیثسیرۀ نبوی

بی اعتباری گزارش طبری درباره‌ی ام قرفه

پرسش: آیا امکان دارد درمورد صحت یا عدم صحت روایت مربوط به شقه کردن ام قرفه توسط صحابه پیامبر (زید بن حارثه) که گویا در تاریخ طبری و در سیره رسول ابن اسحاق نقل شده است توضیح دهید. به نظر با آنچه که از اسلام در ذهن داشتیم،  که حتی در ذبح بر زجرنکشیدن حیوان تاکید دارد، در تناقض است.   پاسخ: مطلب مذکور خلاف واقع است. مطالب موجود در کتب سیره حدیث نیستند، نقلهای تاریخی هستند که با موازین علم تاریخ باید ارزیابی شوند. سیره ابن اسحاق که منبع تاریخ طبری…
HMouK
۱۳۹۲/۱۱/۲۶
احادیثجنس موافق

علل حرمت همجنسگرایی در روایات

پرسش: با توجه به اینکه دربارۀ حرمت لواط، یا به عبارت دیگر همجنس‌گرایی، در روایات اسلامی مدارکی موجود است که علت تحریم عمل مزبور در متن آنان ذکر گردیده و علت حرمت عمل مزبور منصوص‌العلة است، برای مثال به این روایت بنگرید: «أَنَّ زِنْدِیقاً قَالَ لَأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع‏ فَلِمَ حَرَّمَ اللِّوَاطَ؟  قَالَ مِنْ أَجْلِ أَنَّهُ لَوْ کَانَ إِتْیَانُ الْغُلَامِ حَلَالًا لَاسْتَغْنَى الرِّجَالُ عَنِ النِّسَاءِ وَ کَانَ فِیهِ قَطْعُ النَّسْلِ وَ تَعْطِیلُ الْفُرُوجِ وَ کَانَ فِی إِجَازَةِ ذَلِکَ فَسَادٌ کَثِیرٌ». آیا نمی‌توان در صورت برطرف شدن علت حکم که همانا…
HMouK
۱۳۹۲/۱۱/۲۶
احادیثجهاد

کافی و روایات اهل سکوت

پرسش: در مجموعه احادیث شیعه ، مشهور است که اصول کافی به تایید امام زمان علیه السلام رسیده و ایشان فرموده اند آن کتاب برای شیعیان ما کفایت می کند ... در آن مجموعه دو حدیث موجود است که در عین اهمیت وافر ، نقل نمی شوند و مورد غمض بصرند ! یکی آنکه هر بیرقی که قبل از بیرق قائم آل محمد عج ظهور کند به قصد حکومت اسلامی ، بر پایه طاغوت است ! و دیگر آنکه ، مهمترین لشکری که هنگام ظهور در برابر امام زمان عج…
HMouK
۱۳۹۲/۱۱/۲۶
احادیثامامت و خلافت

شیعه‌ی تنوری!

حدیث شیعه تنوری را ابن شهرآشوب (قرن ششم) در کتاب مناقب از ابراهیم بن ابی حمزه از مامون رقی نقل کرده است. دو راوی مذکور مجهول و سند نویسنده تا ابراهیم مرسل (با فاصله چهار قرن) است. این روایت بی اعتبار است.
HMouK
۱۳۹۲/۱۰/۲۰
احادیثدعا و مناجات

سند دعای ندبه

دعای ندبه در کتاب مصباح المتهجد شیخ طوسی مهمترین کتاب دعای شیعه نیامده است. نخستین کتبی که این دعا را نقل کرده اند متعلق به قرن ششم و هفتم هستند، یعنی کتب مزار کبیر محمد بن جعفر المشهدی (قرن ششم)، مزار قدیم (مولف مجهول قرن ششم) و مصباح الزائر سید رضی الدین طاووس (قرن هفتم). این سه نفر دعا را از یکی از روات موثق قرن پنجم به نام محمدبن علي‌بن يعقوب‌بن اسحاق‌بن ابي قره (معاصر نجاشی) و وی آن را از کتاب محمدبن حسين بن سفيان البزوفري (از مشایخ…
HMouK
۱۳۹۲/۱۰/۲۰
اخلاقاحادیث

جنگهای امام علی و موازین اخلاقی

پرسش: شنیده ام که در ابتدای نبرد مولی علی (ع) و عمر ابن عبدود، علی (ع) به عمر می گوید تصور می کردم تنها به میدان بیایی، عمر برمیگردد پشت سر خود را ببیند، که علی (ع) پاهای او را با شمشیر می زند، عمر از این حیله خشمگین می شود و آب دهان بر روی علی (ع) می اندازد و مابقی داستان را می دانیم، همچنین شنیده ام که در این باب علی (ع) فرموده اند «الحرب الخدعه» به این معنا که در نبرد میتوان از حیله استفاده نمود…
HMouK
۱۳۹۲/۰۹/۰۳
احادیث

عدم اکتفا به نقل روایات در کتب مشهور

پرسش: مطلبی را شنیدم با این مضمون که پیامبر اکرم (ص) مشغول خرید در بازار بودند، وجه کالا را پرداخت کردند و فروشنده از تحویل کالا خودداری نمود و پاسخ داد که آیا شاهدی داری که به من پول دادی؟ پیامبر از دو رهگذر تقاضای کمک کرد، اما نتیجه ای نگرفت و بعد امام علی (ع) رسیدند و بعد با شمشیر سر از بدن فروشنده جدا کردند، وقتی پیامبر اکرم (ص) از علی (ع) سئوال نمودند، ایشان پاسخ دادند که فروشنده ولی خدا را دروغگو خطاب کرده و جزای چنین…
HMouK
۱۳۹۲/۰۹/۰۳
احادیث

بررسی سند نهج البلاغه

پرسش: آیا خود کتاب نهج البلاغه سند دارد و می توان آن را بکل تایید کرد و یا نه برخی از آن مورد تایید و برخی دیگر مردود است؟   پاسخ: انتساب نهج البلاغه به سید رضی قطعی است. اما انتساب اجزای آن به امام علی (ع) نیازمند بررسی سند هر جزء است. بسیاری از اجزا (خطب، نامه ها و حکم) نهج البلاغه در دیگر کتب قبل از سید رضی به شکل مسند موجود است. در این زمینه چندین کتاب نوشته شده است. موفق باشید. ۸ مهر ۱۳۹۲
HMouK
۱۳۹۲/۰۹/۰۳